ՀՀ ԿԳՄՍՆ «Պատմամշակութային արգելոց-թանգարանների և պատմական միջավայրի պահպանության ծառայություն» ՊՈԱԿ-ը Նյութական մշակույթի պատմության ինտիտուտի (Ռուսատանի գիտությունների ակադեմիա, Սանկտ-Պետերբուրգ) աշխատակիցներ Եգոր Բլոխինի, Յուրի Ռումյանցևի և ՊՈԱԿ-ի հուշարձանների պահպանության բաժնի գլխավոր մասնագետ Լևոն Մկրտչյանի հետ համատեղ սկսել են Գառնիի թվայնացման և մոդելավորման աշխատանքները: Մասնավորապես` առանձին ու մանրակրկիտ աշխատանքներ են տարվել ոչ միայն տաճարի, այլև ամրոցի պարսպապատերի, բաղնիքի և այլ կառույցների հատվածներում:
Կիրանց վանքը գտնվում է Տավուշի մարզում: 13-րդ դարում հիմնված վանական համալիրը ներառում երեք եկեղեցի, երկու գավիթ, սեղանատուն, բնակելի և տնտեսական շինություններ: Պահպանվել են վանքը շրջապատած էր պարսպի ավերակները:
Արարատի մարզի Մրգավետ գյուղի միջնակարգ դպրոցի աշակերտներն են․ «Հայոց պատմություն» առարկայի տեսական գիտելիքները գործնականում են յուրացնում։ Առաջին հայացքից նկատելի է․ դասը հետաքրքիր է, պրակտիկ, թեման՝ հնավայրից թանգարան։
Ապրիլի 24–ին Հայաստանում, ինչպես նաև Հայաստանից դուրս ապրող հայերը իրենց հարգանքի տուրքն են մատուցում 1915 թ. Օսմանյան կայսրությունում տեղի ունեցած Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակին։
Վանա լճի 4 կղզիներից ամենամեծի՝ Աղթամարի Սուրբ խաչ եկեղեցին աչքի է ընկնում ինքնատիպ ճարտարապետական լուծումներով և հորինվածքով, որոնք ապացուցում են եկեղեցու հայկականությունը՝ փշրելով անգամ թուրքական ժխտողական քաղաքականության կարծրատիպերը:
Հարգելի՛ հայրենակիցներ, այսօր Հայոց ցեղասպանության 108-րդ տարելիցն է: Ոգեկոչելով 1.5 միլիոն անմեղ զոհերի հիշատակը՝ ցանկանում եմ ընդգծել, որ մշակույթն է ազգի լինելիության գրավականը:
1915 թվականին Արևմտյան Հայաստանում իրականացված Հայոց ցեղասպանությունը միայն հայության դեմ չէր, այլև հայկական մշակութային ժառանգության, ինչը շարունակվում է մինչև հիմա։
Այժմ արդեն թուրքական պետությունն իրականացնում է Սպիտակ եղեռն կամ մշակութային ցեղասպանություն՝ ոչնչացնելով կամ մզկիթի վերածելով հայկական հազարավոր եկեղեցիները, իսկ հուշարձաններից ջնջվում է հայկական հետքը։
