«Սմբատաբերդ» ամրոցը, հավանաբար, կառուցվել է Արշակունիների թագավորության շրջանում։ Համաձայն պատմական տեղեկությունների՝ V դ․ ամրոցի մոտ հայերի և պարսիկների միջև ճակատամարտ է տեղի ունեցել։
Ձագավանք վանական համալիրը, գտնվում է ՀՀ Կոտայքի մարզի Առինջ գյուղի արևելքում՝ փոքր բլրի լանջին, Գետարգել գյուղից հարավ, գերեզմանոցի մոտ։ Գետարգել գյուղին մոտ լինելու պատճառով էլ վանքը հայտնի է նաև Գետարգելի Սուրբ Նշան անվամբ։
Ագարակաձորի կամուրջն է, գտնվում է ՀՀ Վայոց ձորի մարզում Եղեգնաձոր քաղաքի դիմաց` Արփա գետի վրա: Կամուրջը հայտնի է նաև մի քանի այլ՝ «Սուր կամուրջ», «Դադալի կամ Դադալուի կամուրջ» անուններով։
Երեխաների պաշտպանության միջազգային օրը՝ Հունիսի 1-ին, «Մեծամոր» պատմահնագիտական արգելոց-թանգարանում մեկնարկել է «Արի՛ խաղանք հնագիտություն» կրթական ծրագիրը։
Իշխան Չեսար Օրբելյանի պալատի պեղումներն իրականացնող հնագիտական արշավախումբը (արշավախմբի ղեկավար, պատմական գիտությունների թեկնածու Ավետիս Գրիգորյան) հայտնաբերել է Չեսարի պալատին կից եկեղեցու կառուցման թվական արձանագրությունը՝ եկեղեցին կառուցվել է 1326 թ․ (Հայոց ՉՀԵ թվականին)։
Երեխաների պաշտպանության միջազգային օրը՝ Հունիսի 1-ին, «Մեծամոր» պատմահնագիտական արգելոց-թանգարանում մեկնարկում Է «Արի՛ խաղանք հնագիտություն» կրթական ծրագիրը։
